در این مقاله به بررسی این موضوع میپردازیم که گبه چیست؟ و قالیشویی آن چگونه است؟ شاید شما هم نام گبه را شنیده باشید، اما اطلاعات کاملی درباره آن نداشته باشید. گبه یکی از انواع زیراندازهای دستباف ایرانی است که شباهت زیادی به قالی دارد، اما از نظر بافت، اندازه و ظاهر تفاوتهایی با فرشهای معمولی دارد.
گبهها معمولاً در ابعاد کوچکتر از قالی بافته میشوند و بیشتر توسط عشایر لر و قشقایی تولید میشوند. هنر بافت گبه نسل به نسل و سینهبهسینه توسط زنان عشایر منتقل شده و به همین دلیل، گبه یکی از ارزشمندترین دستبافتههای ایرانی به شمار میرود. از همین رو انتخاب نوع شستشو و قالیشویی معتبر می تواند دشوار باشد. در ادامه اطلاعاتی داده می شود که به شما در خرید و شستشوی گبه کمک خواهد کرد.
تفاوت گبه با فرش
یکی از مهمترین تفاوتهای گبه با فرش، پرزهای بلند آن است. در بافت گبه تعداد پود بیشتری استفاده میشود که همین موضوع باعث نرمی، لطافت و ضخامت بیشتر آن میشود. در برخی گبهها، ارتفاع پرزها حتی به حدود یک سانتیمتر نیز میرسد.
همچنین گبهها معمولاً با نقوش ذهنی و الهامگرفته از طبیعت بافته میشوند و به همین دلیل، هر گبه میتواند اثری منحصربهفرد باشد.
نقوش گبه
طرحها و نقوش گبه اغلب از طبیعت، زندگی عشایری و ذهن خلاق بافندگان الهام گرفتهاند. بسیاری از این طرحها ریشه در فرهنگ و باورهای مردم عشایر دارند.
طرح شیر
یکی از مشهورترین نقوش گبه، طرح شیر است. این نقش از
گذشته تاکنون در میان عشایر جای
گاه ویژهای داشته و نمادی
از قدرت، شجاعت و اقتدار
محسوب میشود.
طرح خشتی یا قابی
طرح خشتی یکی از پرکاربردترین نقوش گبه است. در این طر
ح، سطح گبه به قابهای منظم تقسیم میشود و هر قاب دارای نقش مستقلی مانند گل، درخت، اشکال هندسی، ستاره یا نقوش سنتی ایرانی است.
طرح حوض
در این نقش، ترنجی در مرکز گبه قرار دارد که نمادی از یک گل است و گلها و غنچههای دیگر در اطراف آن دیده میشوند.
طرح بز
طرح بز از محبوبترین نقوش گبه است و
از زندگی عشایر و حضور بزهای کوهی در مناطق ییلاقی و قشلاقی الهام گرفته شده است.
طرح گل گبه
در این طرح از نقش گل رز و سایر گلهای طبیعی استفاده میشود که زیبایی خاصی به گبه میبخشند.
طرح ایلاتی
طرح ایلاتی کاملاً ذهنی بوده و از طبیعت اطراف عشایر الهام گرفته است. این نقوش معمولاً در قابهای لوزی، مربع، دایره، مستطیل یا بیضی قرار میگیرند.
طرح درخت
درخت در فرهنگ ایرانی نماد زندگی، پایداری و امید است. در بسیاری از گبهها، نقش سرو به عنوان نماد آزادگی و بید مجنون به عنوان نماد اندوه دیده میشود.
طرح راهراه
در این نوع گبه، خطوط بهصورت عمودی، افقی یا مورب در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند و جلوهای ساده و زیبا ایجاد میکنند.
طرح خانه درهم
این طرح دارای مفهومی نمادین و عرفانی است و خانههای درهمتنیده، مراحل مختلف زندگی انسان را به تصویر میکشند.
طرح کف ساده
در این نوع گبه، نقش خاصی دیده نمیشود و سادگی آن یادآور زندگی ساد
ه روستاییان و عشایر است.
علاوه بر موارد بالا، نقوش دیگری مانند عنکبوت، لوزی، زیگزاگ، محراب، حیوانات، انسان و سایر طرحهای سنتی نیز در گبهها مشاهده میشود.
قالیشویی گبه چگونه انجام میشود؟
قالیشویی گبه از نظر اصول کلی تفاوت زیادی با شستشوی سایر فرشهای دستباف ندارد، اما به دلیل استفاده از رنگهای طبیعی و بافت خاص گبه، رعایت برخی نکات ضروری است.
مهمترین نکته در شستشوی گبه، تثبیت رنگ قبل از شستشو است. بسیاری از گبهها با رنگهای طبیعی رنگرزی شدهاند و در صورت شستشوی غیراصولی ممکن است رنگها با یکدیگر ترکیب شوند و به زیبایی گبه آسیب وارد شود.
همچنین برای شستشوی گبه بهتر است از شامپوهای مخصوص فرش استفاده شود. این مواد شوینده نسبت به پودرهای شوینده معمولی، سازگاری بیشتری با الیاف طبیعی دارند و از خشک، زبر یا شکننده شدن بافت گبه جلوگیری میکنند.
نکات مهم در شستشوی گبه
- قبل از شستشو، وضعیت رنگدهی گبه بررس
- ی شود.
- از مواد شوینده مخصوص فرشهای دستباف استفاد
- ه شود.
- از شستشوی غیراصولی و استفاده از مواد قوی خودداری شود
- .
- خشک کردن گبه باید بهصورت اصولی و در شرایط مناسب انجام شود تا از تغییر رنگ یا تغییر شکل آن جلوگیری شود.
جمعبندی
اگر این سؤال برای شما مطرح است که گبه چیست؟ و قالیشویی آن چگونه است؟ باید بدانید که گبه یکی از ارزشمندترین دستبافتههای ایرانی است که به دلیل استفاده از الیاف طبیعی، رنگهای گیاهی و بافت خاص، نیازمند شستشوی تخصصی است.
قالیشویی ادیب با بهرهگیری از تجهیزات مدرن و نیروهای متخصص، خدمات شستشوی فرش، اعلاشویی، شستشوی مبل، خشکشویی مبلمان، رفو و ترمیم فرش را با ضمانتنامه کتبی و گارانتی ارائه میدهد. همچنین امکان رزرو آنلاین قالیشویی در سایت برای مشتریان فراهم شده است.
قالیشویی ادیب تهران و حومه تهران، قالیشویی ادیب کرج و حومه کرج، قالیشویی ادیب تبریز و حومه تبریز و قالیشویی ادیب اردبیل و حومه اردبیل آماده ارائه خدمات تخصصی شستشوی انواع گبه، فرش دستباف و فرش ماشینی هستند.
دپارتمان تحقیق و توسعه شرکت قالیشویی ادیب